گزارش جلسه دفاع پایان‌نامه جناب آقای سیدمحمدمحسن بطحایی

گزارش جلسه دفاع پایان‌نامه جناب آقای سیدمحمدمحسن بطحایی

۲۱ فروردین ۱۴۰۱

به حول و قوه الهی جلسه دفاع پایان‌نامه جناب آقای سیدمحمدمحسن بطحایی، مقطع کارشناسی‌ارشد، رشته مدرسی معارف اسلامی گرایش تاریخ و تمدن اسلامی چهارشنبه ۲۵ اسفند ۱۴۰۰ ساعت ۱۳ در دانشگاه معارف اسلامی برگزار گردید.
موضوع پایان‌نامه: جایگاه و نقش امویان در تاریخ اسلام بر اساس نهج‌البلاغه.
استاد راهنما: جناب آقای دکتر بیات.
استاد داور: حجت‌الاسلام‌والمسلمین دکتر حسن شفیعی کمال‌آبادی، جناب آقای دکتر سیدضیاءالدین میرمحمدی.
جلسه دفاع، پس از قرائت چند آیه از کلام‌الله مجید و اعلام برنامه توسط استاد محترم راهنما شروع و سپس دانشجو به ارائه گزارشی از پایان‌نامه پرداخت.
در ادامه داوران محترم نظراتشان را مطرح نمودند و بعد دانشجو و اساتید محترم راهنما و مشاور به دفاع از رساله پرداختند. و سپس اساتید برای نمره دانشجو به شور نشسته و بعد از آن صورتجلسه توسط استاد محترم راهنما قرائت و در آخر سوگندنامه توسط دانشجو خوانده شد.

 

چکیده پایان‌نامه
امویان به لحاظ اصالت نسبی، ثروت و اشرافیت خاندانی، از پایگاهی نیرومند و نفوذ گسترده‌ای در میان قبیله قریش ساکن مکه و قبایل عرب برخوردار بودند، به همین دلیل در عصر نبوی به دشمنی آشکار و ستیز سرسختانه‌ای با اسلام و مسلمانان برخاستند و سرانجام پس از فتح مکه از سر ترس یا طمع، اسلام را پذیرا شدند. در دوره سه خلیفه اول با اتخاذ سیاست همگرایی با مسلمانان، در ارکان خلافت نفوذ کردند و در خلافت عثمان به همه مناصب قدرت و مصادر ثروت دست یافتند و آن را به انحصار خود درآوردند. اما با به خلافت رسیدن علی(ع) موقعیت به دست‌آمده خود را درخطر دیدند و به رقابت همه‌جانبه با آن حضرت پرداختند و سرانجام در سال ۴۱ هجری پس از مصالحه با حسن بن علی(ع) بر مسند خلافت دست یافتند و تا سال ۱۳۲ هجری قاهرانه بر آن تکیه زدند.این در حالی بود که امویان سابقه دشمنی و ستیز با اسلام، رسول‌خدا(ص) و مسلمانان داشتند و در جریان فتح مکه رسول‌خدا(ص) آنان را طلقا نامیده بود.
از منظر امام علی(ع) درنهج‌البلاغه اولاً امویان چگونه با سابقه شناخته شده تاریخی پیش از بعثت و درعصر نبوی توانستند پس از رحلت آن حضرت در مناصب قدرت جامعه نوپای اسلامی نفوذ کنند و پس از آن، با کشمکش فکری ـ سیاسی و جنگ با آن حضرت به عنوان خلیفه مسلمین و سرانجام تحمیل صلح بر امام حسن(ع) به طورانحصاری بر مسند خلافت دست یابند و پس از سه دهه از رحلت رسول‌خدا(ص) سلطه بلامعارض بر جامعه اسلامی پیدا کنند و بیش از ۹۰ سال زمام همه جانبه امور جامعه مسلمانان را در دست گیرند؟ ثانیاً پس ازکسب قدرت و سلطه بر مسند خلافت چگونه سرنوشت و امور جهان و جامعه اسلامی را تمشیت و اداره کردند؟
امام علی(ع) که خود از خاندان با نسب و حسب بنی‌هاشم بود و به خوبی امویان را می‌شناخت و در همه فراز و فرودهای تاریخی با آنان زندگی کرده بود در خطبه‌ها و نامه‌های خود به روشنی به دو پرسش مذکور پاسخ داده است ومی طلبد این مهم بر اساس آنها مورد توجه و تامل جدی قرار گیرد.

واژگان کلیدی
رسول خدا(ص)، امام علی(ع)، امویان، معاویه، مسلمانان، فتنه، ابوسفیان.

منبع خبر: واحد امور پایان نامه ها